Oysa yerel halk, ellerindeki kısıtlı imkanlarla suyu nerede bulduysa orayı yeşertmeyi, doğayla bir nevi barış antlaşması imzalamayı başarmıştır. Bu yüzden Aksaray’daki her ağaç, sadece bir bitki değil, insanın doğaya karşı kazandığı küçük ama anlamlı bir zaferin simgesidir.
Derelerin Yoldaşı: Kavak ve Söğüt Ağaçları
Aksaray’da geniş ormanlık alanlar aramak pek doğru olmaz; ancak nerede bir su sızıntısı, nerede bir dere veya sulama kanalı varsa, orada mutlaka gökyüzüne uzanan kavak ağaçlarını görürsünüz. Şehrin köylerinde ve Ihlara Vadisi gibi suyun hayat verdiği özel noktalarda salkım söğütler ve kavaklar en yaygın türlerdir. Rüzgar estikçe yapraklarından çıkan o hışırtı, sessiz bozkırın en tanıdık ninnisidir. Eskiden köylerde kız çocukları doğduğunda kavak ağacı dikilir, o kız büyüyüp gelinlik çağına geldiğinde ağaç kesilip çeyiz masrafı karşılanırdı. Bu gelenek bugün azalsa da, kavak ağaçları hala köylünün zor zamanlarındaki nakit güvencesi olarak görülmeye devam ediyor.
Bozkırın Direnen Ruhu: Meşe ve Alıç
Hasan Dağı’nın eteklerine ve şehrin kıraç yüksek kesimlerine doğru ilerlediğinizde, iklimin tüm acımasızlığına göğüs geren meşe çalılıkları ve alıç ağaçları sahneye çıkar. Kayalıkların arasından fışkıran bu kısa boylu ağaçlar, az suyla hayatta kalmanın kitabını yazmış gibidir. Özellikle sonbaharda toplanan alıç meyveleri, hem taze olarak tüketilir hem de şifalı olduğuna inanılarak pazarlarda satılır. Çobanlar için meşelik alanlar, öğle sıcağında sürüyü dinlendirebilecekleri yegane gölgelik alanlardır.
Bahçelerin Bereketi: Meyve Ağaçları
Şehir merkezinde, eski Aksaray evlerinin bahçelerinde ve özellikle yeşilin yoğunlaştığı Güzelyurt tarafında ceviz, badem ve kayısı ağaçlarına sıkça rastlanır. Betonlaşmanın hızlanmasıyla bu bahçeler azalsa da, kalanlar hala mahalleliye meyvesini sunmaya devam eder. Toprağın ne kadar değerli olduğunu bilen Aksaraylılar, evlerinin önündeki ufacık bir toprak parçasını bile boş bırakmaz; mutlaka oraya bir asma fidanı veya bir ceviz ağacı dikerek geleceğe kendi elleriyle yeşil bir miras bırakmanın çabasını taşırlar.
