6.⁠ ⁠Küresel Medya Buluşması kapsamında Türkiye ile birlikte 32 ülkeden 350'ye yakın ulusal ve yerel medya temsilcisi, geleneksel hale gelen buluşmada Alanya'da bir araya geldi.

Kıymetli dostlar, her mesleğin zor yanları vardır.

Ama meslekle alakası olmayan kişilerin, gerçek meslek erbaplarına verdiği zararı yıllardır konuşuruz.

Uzun zamandır Türkçeye yerleşmiş bir “merdiven altı” deyimi var.

Bu deyimi neredeyse her meslek için kullanabiliriz. Yani ülkemizde her mesleğin bir merdiven altısı var.

Yine de başka hiçbir mesleğin merdiven altısının, gazeteciliğe verilen zarar kadar büyük bir zarar vermediğini düşünmeden edemiyoruz.

Gelişen teknolojiyle birlikte Türkiye’de merdiven altı gazetecilik de aldı başını gidiyor.

6. Küresel Medya Buluşması’nın en önemli gündem maddelerinden biri de buydu.

Gazetecilik kadar, mensuplarının maddi manevi emek ve zaman verdiği, uğruna canı yanan, mahkemelik olan, sıkıntı çeken, hatta cezaevine giren başka bir meslek olduğunu düşünmüyorum.

Hal böyleyken Türkiye’de merdiven altı gazetecilikle ilgili acil bir yasal düzenlemeye ihtiyaç var.

Gerçi sosyal medyada “influencer” diye adlandırılan, ne olduğu belli olmayan binlerce kişi kendini anlatmaya, para kazanmaya, şaklabanlık yapmaya çalışıyor.

Bunlara yönelik pek çok yasa var.

Sosyal medyada belli bir kazanca ulaşanlar vergi dairesine gidip şahıs şirketi kurabiliyor. Tabii devlet, işin hep para kazanma tarafına bakıyor.

Oysa sosyal medyada yayınlanan haberlerin ve görüntülerin ne kadar gerçek olduğunu, nasıl bir araştırmaya dayandığını sorgulayan yok.

Öyle bir noktaya geldik ki adaletin terazisi sosyal medyada tartılır oldu.

“Bu tutuklansın, bu cezaevine gönderilsin, bu linç edilsin, buna ambargo koyun, buna mobbing uygulayın, bunu yok edin” gibi sözler havada uçuşuyor.

Adalet bile artık sosyal medyanın hükmüne kalmış durumda. Bu tehlikenin farkında mısınız, bilmiyorum.

Aslında bizi yönetenler de bu durumun farkında.

Buna rağmen sosyal medyaya yönelik çalışmaların ne kadar yetersiz kaldığını Alanya’daki toplantıda somut örnekleriyle daha net biçimde ortaya koyduk.

Son yaşanan Azerbaycan geriliminde sosyal medya trollerinin ve kendilerine “sosyal medya gazetecisi”, “köşe yazarı” gibi sıfatlar yakıştıranların kime, nasıl hizmet ettiğini, nasıl ateşle oynadığını hep birlikte gördük.

Herkes yalan haberden şikayetçi ama kimse yalan haberin bitmesini istemiyor

Herkes yalan haberden şikâyetçi ama yetkililer yalan habere karşı önlem almıyor. Herkes dezenformasyondan yakınıyor.

Peki siyasiler bu durumdan memnun mu?

Bence memnunlar. Çünkü yalan haber, siyasetçi için çok kullanışlı bir araç.

Gerçek haber sorgulatır, belge ister, hesap sorar.

Yalan haber ise algı yaratır.

Beş dakika konuşulur, ortalık karışır, sonra unutulur.

Ama o beş dakikada istenen algı çoktan oluşmuştur.

Aleyhlerine bir haber çıkınca “yalan haber, dezenformasyon” diyorlar.

Lehlerine bir yalan çıkınca da susuyorlar, çünkü o yalan onlara oy kazandırıyor.

Yalan haberle mücadele adı altında çıkarılacak bir yasa da önce gerçek gazeteciyi vurur.

Böyle bir yasa yalanı değil, gerçeği yazanı korkutur.

Herkes birbirine bağırırken kimse gerçek sorunları konuşamıyor.

Ekonomi, işsizlik, adalet… Bunlar konuşulmasın diye sosyal medya kavgası hep sıcak tutuluyor.

Kısacası siyasiler bu durumdan şikâyetçi görünüyor ama aslında bu düzenden memnunlar.

Çünkü dezenformasyon varken kimse onlardan gerçek anlamda hesap soramıyor.

Mücadele gazeteciyle değil, yalan haberle olmalı

Altını kalın çizgilerle çizmemiz gereken nokta şu:

Mücadele gazeteciyle değil, sosyal medyada yalan yanlış haber üretenlerle yapılmalı.

Gazeteci zaten belgesi, künyesi, basın kartı, bağlı olduğu kurumu ve hesap vereceği bir meslek örgütü olan kişidir.

Yalan yazarsa bedelini mahkemede de meslek örgütünde de öder.

Ama sosyal medyada isimsiz, künyesiz, hesap vermeyen, tek amacı algı yaratmak, linç etmek, yalan üretmek olanlarla mücadele edilmedikçe, gazeteciyi susturarak bu sorun çözülmez.

Gazeteciyi susturursan meydan yalan habercilere kalır.

Gazeteciyi korursan yalan haber kendiliğinden azalır. Bu kadar basit.

Bu büyük sorun yerelden ulusala kadar ciddiye alınmalı, sınırları dikkatle çizilmeli.

Önüne gelenin bu işi yapamaması için gereken acil düzenlemelerin zamanı çoktan geldi, geçiyor.

Küresel Gazeteciler Konseyi (KGK), gazetecilik mesleğini önemsiyor.

Mesleğin sağlam temellere oturması ve bu işe gönül verenlerin maddi manevi haklarını alabilmesi için elinden geleni yapıyor.

Ülkemizde mantar gibi çoğalan, gazetecilik adına faaliyet yürüten diğer meslek örgütlerinin de aynı çabayı göstermesini candan diliyorum.

Aksaray başta olmak üzere bütün ülkemizin en önemli sorunlarından biri algıyla ve yalan haberle mücadeleyse, siyasilerimizin de bu konuda artık adım atmasının zamanı geldi, hatta geçiyor.

Kalın sağlıcakla.

Hepinizi kirpiklerinizden öpüyorum.